×

Uwaga

There is no category chosen or category doesn't contain any items

Środowisko

suszaRoślina potrafi przetrwać suszę dzięki mechanizmom aktywacji genów potrzebnych do pokonania trudnych warunków. Każdy żywy organizm reguluje aktywność wybranych genów w poszczególnych komórkach. W procesach tych uczestniczą histony – białka, na które nawinięta jest podwójna nić DNA. Gdyby naukowcy poznali ich działanie, mogliby w przyszłości wykorzystać tę wiedzę przy tworzeniu terapii przeciwnowotworowych lub w hodowli roślin.

Weronika Sura, doktorantka z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, postanowiła sprawdzić, jak działa pewien specyficzny wariant histonowy H2A.Z. W tym celu prowadziła tzw. eksperymenty suszowe, czyli ograniczała podlewanie rośliny modelowej: rzodkiewnika pospolitego. Roślina modelowa to jeden określony organizm, z którego korzysta wielu badaczy, dzięki czemu można porównywać wyniki wszystkich eksperymentów. Badania były warte roślinnych ofiar - okazuje się, że H2A.Z to bardzo interesujące białko.

sinice minUtrzymujące się przez dłuższy czas wysokie temperatury sprzyjają rozwojowi sinic, które mogą zabijać ryby, ptaki i ssaki. Wydzielają też toksyny, szkodząc ludziom. Zakwit sinic sprawia, że woda w Bałtyku ma bardzo nieprzyjemny zapach, staje się mętna, najczęściej zabarwiona na zielono. W miejscach zamkniętych przez sanepid - głównie w nadmorskich kąpieliskach nie powinno się wchodzić do wody – przypomina organizacja ekologiczna WWF Polska.

Gdy temperatura wody w morzu przekracza 15 stopni Celsjusza dochodzi do gwałtownego przyśpieszenia rozwoju sinic, wyczerpując przy tym zapasy tlenu – tłumaczy Anna Sosnowska z WWF Polska. - Wówczas w rozkładzie biorą udział bakterie beztlenowe tworząc siarkowodór. Ten silnie toksycznym związek, występując w wysokim stężeniu, przemieszcza się ku powierzchni wody i prowadzi do obumierania organizmów tlenowych. Toksyczne sinice mogą wywoływać podrażnienia skóry, problemy gastryczne, wymioty, a nawet gorączkę. Na jego działanie szczególnie narażone są dzieci, które bardzo często połykają wodę podczas kąpieli w morzu.

orchid telipogon diabolicus Fot. M. KolanowskaNowy gatunek storczyka, który swoim wyglądem przypomina twarz diabła, odkryli polscy naukowcy w południowej Kolumbii. Ze względu na charakterystyczny wygląd zyskał on nazwę: Telipogon diabolicus. Zaklasyfikowano go jako gatunek krytycznie zagrożony.

Nieznany wcześniej gatunek opisali dr Marta Kolanowska i prof. Dariusz L. Szlachetko z Wydziału Biologii UG we współpracy z Ramiro Medina Trejo z Kolumbii. Naukowcy poszukiwali storczyków m.in. w lesie mgielnym i lasach górskich. Później przygotowali ich dokumentację: wykonali zdjęcia wybranych okazów, odnotowali dane lokalizacyjne, określili liczebność populacji. Na podstawie analizy zebranych materiałów opisali kilka nieznanych wcześniej gatunków orchidei m.in. Telipogon diabolicus.

"Ze względu na lokalizację jedynej znanej populacji T. diabolicus w pobliżu głównej drogi łączącej Pasto i Mocoa - dwa miasta będące stolicami departamentów (odpowiednio Nariño i Putumayo) oraz wrażliwość wysokogórskich formacji roślinnych na zmiany klimatu storczyk ten został zaklasyfikowany jako krytycznie zagrożony" - poinformował PAP zespół prasowy Uniwersytetu Gdańskiego.

Stanowisko eksperymentalne i heksagonalne klosze OTC Fot dr Jan BarabachGlobalne ocieplenie jest realnym zagrożeniem dla magazynujących węgiel torfowisk. Już dwa lata eksperymentu pod kloszem wystarczyły, żeby w tamtejszej roślinności zaczęły zachodzić wyraźne zmiany - pokazał eksperyment polsko-szwajcarskiego zespołu badaczy.

"Istnienie torfowisk jest bardzo ważne dla środowiska. Choć na całej półkuli północnej torfowiska zajmują tylko 3 proc. powierzchni, to magazynują one aż 30 proc. węgla glebowego. To bardzo, bardzo dużo" - opowiada w rozmowie z PAP uczestniczka projektu CLIMPEAT (http://www.climpeat.pl/) dr Katarzyna Marcisz z Wydziału Nauk Geograficznych i Geologicznych Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu.

Zaznacza jednak, że globalne ocieplenie może prowadzić do osuszania torfowisk. A jeśli torfowisko wyschnie, węgiel z powietrza nie tylko nie będzie tam magazynowany, ale co gorsza - z osuszonych torfowisk będzie uwalniany do atmosfery. A to z kolei jeszcze bardziej zwiększy efekt cieplarniany i przyspieszy wzrost średniej temperatury na świecie.

polskie rzeki„Zasoby wodne w Polsce są na bardzo niskim poziomie, porównywalnym do Egiptu” – mówi Mariusz Gajda, podsekretarz stanu w Ministerstwie Środowiska. Minister dodaje, że aktualny stan gospodarki wodnej to efekt wieloletnich zaniedbań, sięgających nawet lat 80. ubiegłego wieku.

Polska ma wiele niższe niż średnia w Europie zasoby wody przypadające na jednego mieszkańca. Już susza w 2015 roku pokazała, że bez poważnych zmian w gospodarowaniu najważniejszym zasobem dla kraju nie mamy szans na zaspokojenie wszystkich potrzeb gospodarki. Dlatego niezbędne jest racjonalne wykorzystanie wody nie tylko przez mieszkańców, ale  przede wszystkim przemysł.

Nowe prawo wodne, które powstaje w Ministerstwie Środowiska, wprowadza opłaty za pobór wody do celów przemysłowych. Obowiązek ten nakładają na Polskę przepisy unijne, tj.  Ramowa dyrektywa wodna. - Opłaty pomogą nam zmotywować użytkowników do jej oszczędzania. Natomiast środki pozyskane z opłat środki pozwolą na wprowadzanie działań, które poprawią stan wód, zmniejszą ryzyko powodziowe i poprawią retencję w skali krajowej – podkreśla minister Gajda.